फूल

हिममंद कणांचा खांब 

जसें प्रतिबिंब 

जडावें नयनीं,
मेघांवरचा रंग मालवुन 

दूर निघाले कोणी....

दूर निघाले कोणी, अवघें—

- दुःखच नेत्रीं जडलें 

अंबर वरती विरलें
सांज - विसरल्या रात्रींपाशी
प्राणच मदिरा प्याले....

प्राणच मदिरा प्याले, नुरला -
दूर नदीचा पूल
भूलच सगळी भूल
धुळित हरवला चंद्र कुणाचा
धूळच झाली फूल....

ऊर्मिला

त्या दाट लांब केसांचा 

वाऱ्यावर उडतो साज

दुःखांत अंबरें झुलती

कीं अंग झाकते लाज....

तरि हळू हळू येते ही

संध्येची चाहुल देवा

लांबती उदासिन क्षितिजें

पाण्यांत थांबल्या नावा....

देहास आठवे स्पर्श 

तूं दिला कोणत्या प्रहरीं 

कीं धुकें दाटलें होतें

या दग्ध पुरातन शहरी ....

सुख असें कळींतुन फुलतें 

व्यापतो वृक्ष आभाळ 

छायाच कशा दिसती मग 

आपुल्यापरी खडकाळ

आटले सरोवर जेथें

का मोर लागतो नाचूं ? 

तूं सोड ऊर्मिले आतां

डोळ्यांत बांधिला राघू....

चिमणी

मावळत्या संधिप्रकाशांत मी शून्यपणें 

बसून आहें.

मागचें आणि पलीकडचें मला 

कांहीच दिसत नाहीं,

शेवटच्या कांही क्षणांसारखे स्मृतीचे 

दिवे अंधुक झाले आहेत.

उंदरांनी कुरतडलेल्या कवितांचे कागद 

माझ्या उशाखाली आहेत.

माझी एकच इच्छा आहे आतां ; 

तुझ्या विटलेल्या पदराच्या ओबडधोबड 

धाग्यांनी एक चित्र विणावें

आणि रंगीत तावदानांच्या कांचांना फोडून 

येणाऱ्या चिमणीच्या धक्क्यानें, गर्द शाईचा 

निळा सागर त्यावर कलंडून जावा....

वार्ता

झाडांच्या अंगव्याकुळ डोहांतील वार्ता. 

वार्ता माझ्या पापाची.

जसें माझ्या आयुष्यांतून उठून गेलें

कुण्या मुग्ध मायाळू देहाचें मरण...

ऊर्मिले, माझ्यापुरतें आणि ईश्वरासाठीं तुझें हंसगीत.

उध्वस्त फुलांच्या परागांतून यावेत

सोनेरी पावसाचे

अनोळखी संदेश....

जसे जीविताच्या व्यामोहांत समुद्र आणि

त्याचें दीर्घदुःखी पाणी.

डोळ्यांच्या पाताळांत चंद्रदुःखानें पसरावें 

काजळ ; तशी ही सायंकाळ.

सांपडत नाहीं मन माझें, उभ्या शरीराला 

साद घालीत अंधार पुढे येतो आहे 

जशी पाण्यावर तरंगणारी निःशब्द 

एकाकी कमळें ...

वाट

तूं येशील म्हणून मी वाट पाहतों आहे 

तीही अशा कातरवेळीं,  
उदाच्या नादलहरीसारख्या 

संधिप्रकाशांत....

माझी सर्व कंपनें इवल्याशा ओंजळींत 

जमा होतात.
अशा वेळीं वाटेकडे पाहणें,
सर्व आयुष्य पाठीशीं बांधून एका सूक्ष्म 

लकेरींत तरंगत जाणें;
जसें काळोखांतहि ऐकूं यावें दूरच्या 

झऱ्याचें वाहणें....
मी पाहतों झाडांकडे, पहाडांकडे, 

तूं येशील म्हणून अज्ञाताच्या पारावरती 

एक नसलेली पणती लावून देतों....

आणि आई नसलेल्या पोरासारखे हे माझे 

शहाणे डोळे, हलकेच सोडून देतों 

नदीच्या प्रवाहांत....

घोडे

मेणबत्तीच्या एकाकी प्रकाशांत तुटलेलीं 

ॲनी फ्रँकच्या डायरींतील अक्षरें. 

मरणाशीं समांतर आकाश कीं पुरांत 

बुडालेलें कॉन्व्हेंट
घोडे येतात तेव्हां आवाज नाहीं, 

जातात तेव्हां साज नाहीं
आतां ग्रंथसंभाराचें घर. कांहीं दिशा शून्य 

कांहीं सामान्य. मध्यरात्रींचा अंधार,
मधें एखादी आठवण, तसा वारा.
इन्ग्रिड बर्गमनचा पुतळा सर्व पाहतो आहे
माझें उरलेले आयुष्य....
घोडे येतात तेव्हां आवाज नाहीं,
जातात तेव्हां साज नाहीं.
प्रदीर्घ आजारानंतर कुठल्याशा प्रदेशांतून तूं येतेस
वाटेंत संगमरवरें तुटलेली, फुलें गळाली, झाडें
अभागी झाली.
माझ्या संमतीशिवाय कोण टाकून जातो झोळींत
त्यांना दिलासा देणारें दुःख
प्रारब्धवादी हिंवाळ्याच्या अंतराळांतून घोडे येतात तेव्हां 

साज नाहीं, जातात तेव्हां आवाज नाहीं.

घर

दुरून दिसतात अदृश्य सीमेसारख्या 

टेकड्यांच्या ओळी.

क्षितिजाच्या सहवासामुळे त्यांचाहि

रंग निळाच भासतो.

मधोमध लांबच लांब मैदान पसरलें 

आहे, मोकळे.

दक्षिणेकडील टोकावर बंगल्यांची आरास,

तिथून जरासें दूर, पायवाटेला, 

चर्चमधील सायंघंटेच्या अंतरावर 

तुझें घर उभे आहे;

मालकंसाच्या अवरोहांत उतरणाऱ्या

गांधारासारखें....

तुझ्या मुद्रेवरील संवेदनांच्या उदास

ओळी माझ्यापर्यंत येऊ लागतात,

तेव्हां डोळ्यांतील बाहुल्यांच्या ज्योतींसाठीं

मीहि क्षणभर स्थिरावतों

मावळता दिवस आणि सावल्यांचे प्रदेश 

सांधणाऱ्या संधिप्रकाशासारखा....